جستجو در سایت :   

دانشگاه بوعلی سینا

دانشکده ادبیات و علوم انسانی

گروه آموزشی زبان و ادبیات فارسی

پایان‌نامه برای دریافت درجه کارشناسی‌ارشد در رشته زبان و ادبیات فارسی

عنوان:

مطالعه تطبیقی شبه ­جمله در دستور زبان فارسی و عربی

استاد راهنما:

دکتر محمد آهی

استاد مشاور:

دکتر صدیقه زود رنج

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

فصل اول: طرح پژوهش

تعریف مساله و اظهار ضرورت انجام پژوهش……………………………………………………………………. 2

سابقه انجام پژوهش…………………………………………………………………………………………………… 3

فرضیه های پژوهش…………………………………………………………………………………………………… 4

اهداف پژوهش…………………………………………………………………………………………………………. 4

روش انجام پژوهش…………………………………………………………………………………………………… 5

فصل دوم: ادبیات تطبیقی

مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………… 6

2-1ادبیات تطبیقی……………………………………………………………………………………………………… 6

2-2 تسمیه‌ی ادبیات تطبیقی…………………………………………………………………………………………. 8

2-3تاریخچه‌ی ادبیات تطبیقی………………………………………………………………………………………. 9

2-4 مکاتب ادبیات تطبیقی………………………………………………………………………………………… 10

2-4-1 مکتب فرانسه………………………………………………………………………………………………… 10

2-4-2 مکتب آمریکا………………………………………………………………………………………………… 11

2-5 حیطه‌ی کارکرد ادبیات تطبیقی………………………………………………………………………………. 12

2-6فوائد ادبیات تطبیقی……………………………………………………………………………………………. 13

2-7ادبیات تطبیقی درایران…………………………………………………………………………………………. 13

2-8 ادبیات ترجمه…………………………………………………………………………………………………… 16

فصل سوم: دستور زبان فارسی و عربی

3-1 زبان و دستور زبان عربی…………………………………………………………………………………….. 20

3-2 زبان و دستور زبان فارسی…………………………………………………………………………………… 21

3-3 سیر تحول زبان شناسی جدید………………………………………………………………………………… 25

3-4 اقسام کلمه………………………………………………………………………………………………………. 28

3-5 انواع تأثیر ………………………………………………………………………………………………………. 36

فصل چهارم: شبه جمله

4-1 پیشینه اصطلاح جمله در نزد نحویان………………………………………………………………………. 41

4-1-1 تعریف جمله:……………………………………………………………………………………………….. 42

4-1-2جمله‌ی ساده:…………………………………………………………………………………………………. 42

4-1-3جمله‌ی مرکب……………………………………………………………………………………………….. 44

4-1-4انواع جمله‌ی مرکب…………………………………………………………………………………………. 44

4-1-5 جمله‌های استثنایی………………………………………………………………………………………….. 45

4-2 تاریخچه‌ی صوت یا شبه جمله در فارسی……………………………………………………………….. 46

4-2-1 اصوات در ایران باستان:…………………………………………………………………………………… 46

4-2-2 صوت یا شبه جمله؟……………………………………………………………………………………….. 47

4-2-3 تفاوت صوت با اسم صوت ……………………………………………………………………………47

4-2-4 تعاریف شبه­جمله………………………………………………………………………………. ………….48

4-2-5 شبه جمله در دستور وابستگی…………………………………………………………………………… 48

4-2-6 شبه جمله در دستور گشتاری……………………………………………………………………………. 51

4-3 مختصات کلی شبه جملات (صوت)………………………………………………………………………. 52

4-3-1 ساختار آوایی……………………………………………………………………………………………….. 53

4-3-2ساختارمعنایی…………………………………………………………………………………………………. 53

4-3-3ساختارنحوی…………………………………………………………………………………………………. 61

4-4 شبه جمله در عربی……………………………………………………………………………………………. 62

4-5 اسم فعل در عربی……………………………………………………………………………………………… 64

4-5-1 مختصات کلی اسم فعل…………………………………………………………………………………… 65

4-5-2 مختصات ساختاری اسم فعل…………………………………………………………………………….. 65

قیاسی…………………………………………………………………………………………………………………… 66

منقول……………………………………………………………………………………………………………………. 66

مرتجل:…………………………………………………………………………………………………………………. 66

3-5-4 اسم فعل از نظر زمان………………………………………………………………………………………. 66

ماضی:…………………………………………………………………………………………………………………… 67

مضارع:…………………………………………………………………………………………………………………. 68

امر:………………………………………………………………………………………………………………………. 70

4-5-4 ویژگی‌های کلی اسم فعل ها…………………………………………………………………………….. 76

4-6 مفعول مطلق…………………………………………………………………………………………………….. 79

4-6-1 اقسام مفعول مطلق…………………………………………………………………………………………. 80

4-6-2 عامل مفعول مطلق………………………………………………………………………………………….. 81

4-6-3 حذف عامل مفعول مطلق…………………………………………………………………………………. 82

4-7 تحذیر…………………………………………………………………………………………………………….. 84

4-8 إغراء……………………………………………………………………………………………………………… 86

4-9 منادی…………………………………………………………………………………………………………….. 88

4-9-1 اعراب منادی………………………………………………………………………………………………… 88

4-9-2استغاثه…………………………………………………………………………………………………………. 90

4-9-3 ندبه……………………………………………………………………………………………………………. 90

4-10 حروف…………………………………………………………………………………………………………. 91

4-10-1 حروف تحضیض(برانگیختن)………………………………………………………………………….. 91

4-10-2 حرف ردع…………………………………………………………………………………………………. 92

4-10-3 حروف تنبیه……………………………………………………………………………………………….. 92

4-10-4 حروف مشبهه بالفعل…………………………………………………………………………………….. 93

4-10-5 حروف جواب…………………………………………………………………………………………….. 93

فصل پنجم: نتیجه گیری

نتایج…………………………………………………………………………………………………………………….. 95

منابع…………………………………………………………………………………………………………………….. 99

پیوست………………………………………………………………………………………………………………… 108

چکیده:

مطالعات وفعالیت­های تطبیقی در ایران سابقه­ی زیادی ندارد. اما اخیراً محققان ادبی در زمینه ­های گوناگون مانند در حیطه­ ­ادبیات به این­گونه پژوهش­ها اقبال نموده­اند. کوشش این پایان­نامه نیز برآن می باشد تا با تطبیق شبه­جمله یا صوت در عربی و فارسی، گامی دیگر در این عرصه بردارد. به همین مقصود در آغاز به مطالعه­ ادبیات تطبیقی، تعاریف، انواع مکاتب، کارکرد و فواید آن پرداختیم تا از رهگذر آن بیش­ تر با این سبک نوظهور آشنا شویم. سپس دستور و زبان فارسی، سابقه­ی نگارش کتب دستوری، انواع کلمه و انواع تأثیر­های موجود در دستور سنتی و جدید را اظهار کردیم و به این نتیجه رسیدیم که؛ در دستور سنتی و جدید تأثیر­هایی هست که از لحاظ اقدام­نمود و معنا یکسان هستند اما با نام مختلف از آن­ها یاد می­گردد. پس از مطالعه­ی دستور و زبان عربی و پیشینه­ آن­، انواع اسم­ها و تأثیر­هایی را که معادل­ معنایی شبه ­جمله­ فارسی می باشد ، اظهار گردید. تأثیر­ هایی مانند:اسم­فعل، مفعول­ مطلق با عامل محذوف، منادی، اغراء و تحذیر، حروف تنبیه، ردع ، جواب، مشبهه بالفعل و تحضیض ، با نمونه­ هایی اکثراً از قرآن و نهج ­البلاغه ذکر گردید. در زبان عربی به جارومجرور و ظرف و مضاف الیهی که گاهی وابسته به فعل و یا شبه فعل هستند و گاهی در جمله دارای تأثیر نحوی مستقل می­باشند عنوان «شبه جمله» اطلاق می­گردد در حالی که این شبه­­ جمله از لحاظ معنایی با مقوله­ی شبه ­­جمله­ فارسی که اظهار­گر عواطف واحساسات گوینده­ می باشد و دارای ساختارهای معنایی متعددی می باشد کاملاً متفاوت می­باشد. در نتیجه از لحاظ کارکرد معنایی و جایگاه دستوری نمی­توان برای شبه­ جمله در دو زبان ، وجوه اشتراکی قائل گردید و برای ترجمه­ی شبه­ جمله فارسی به عربی بایستی از کلمات و ساختارهای دیگری بجز شبه ­جمله­ فارسی کمک گرفت.

فصل اول: طرح پژوهش

تعریف مساله و اظهار ضرورت انجام پژوهش:

عمر کوتاه تدوین کتب دستور زبان فارسی و پویایی این زبان موجب مطرح شدن سوالات و به وجود آمدن مسائل جدید می گردد؛ پس ضرورت پژوهش در این عرصه واضح و مبرهن می باشد.

به علت عجین شدن دو زبان فارسی و عربی با هم و تعاملات فراوان در حوزه­ی زبان و فرهنگ، مطالعه تطبیقی یکی از مقولات دستوری یعنی (شبه جمله یا صوت)، می­تواند یکی از مبحث های مفید زبان شناسی، ادبی و دستوری باشد. این مطالعه تطبیقی باعث افزایش آگاهی از اندازه تأثیر و تأثر هر دو زبان می­گردد. زبان فارسی که از خانواده­ی زبان های هند و اروپایی می باشد از حدود هزاره­ی اول پیش از میلاد مسیح در بخش­های بزرگی از اروپا، جنوب و جنوب غربی آسیا رایج بوده می باشد. زبان عربی هم در مجموعه­ی زبان­های سامی قرار می­گیرد که شاخه­ای از آن شامل زبان­هایی زیرا عربی، عبری و آشوری می گردد.

اصطلاح شبه جمله یا صوت به گروهی از واژه‌ها اطلاق می­گردد که در همه­ی زبان­ها هست و بیانگر احساسات، عواطف و هیجانات درونی اهل زبان می باشد. هر چند در مطالعات دستوری جدید این مورد در مقوله بندی واژه‌ها قرار نمی­گیرد، اما از زاویه‌ای دیگر مطالعه می­گردد. دستور نویسان سنتی مفصل به آن پرداخته و در تعریف آن گفته­اند: شبه جمله کلمه­ای می باشد ساده یا مرکب که متضمن معنی جمله می باشد. از این جهت خود به تنهایی جانشین یک جمله­ی کامل می­گردد. به همه­ی کلمات این مقوله­ی دستوری اصطلاح شبه جمله اطلاق می­گردد.اما در زبان عربی وظیفه­ی اظهار حالات عاطفی و روحی گوینده مانند : درد، شادی، تحسین ، تحذیر و… بر عهده­ی کلماتی نظیر اسم­فعل و حروف تنبیه، باب اغراء و تحذیر می باشد. اسم فعل لفظی می باشد دلالت کننده بر فعلی معین که مشتمل بر معنی، اقدام و زمان همان فعل می باشد ، اما علامت­های فعل را نمی­پذیرد و شباهتش به اسم نیز از لحاظ پذیرش تنوین ، مثنی و جمع ، مضاف شدن ، گرفتن الف و لام و تصغیر پذیری می باشد که می‌توان آن را در زبان عربی معادل شبه جمله­ی فارسی دانست.

سوالات اصلی: وجوه اشتراک و افتراق شبه جمله در زبان فارسی و عربی چیست ؟ معادل های ترجمه­ای شبه جمله‌ها از فارسی به عربی و بالعکس چگونه می باشد؟ 2- سوالات فرعی: آیا جایگاه شبه­جمله‌ها در زبان فارسی و عربی یکی می باشد؟ انواع و کاربرد شبه جمله‌ها در دو زبان به چه شکل­هایی می باشد؟ آیا قواعد معنایی و دستوری شبه جمله­های زبان فارسی را می­توان به شبه­جمله­های زبان عربی نیز تعمیم داد؟

سابقه انجام پژوهش:

موردها زیر در ارتباط با موضوع مورد پژوهش هست. مقالاتی تحت عنوان:

نجفی، سید رضا (1386)”تاملی در انواع جمله در زبان عربی”، نشریه ادبیات و زبان‌ها، دانشگاه آزاد مشهد، شماره 15و 16.

صفا، پریوش و بحرایی، مینا، “مطالعه­ی فرایند گفتمانی اظهار آرزو در زبان فارسی”، فصل نامه پژوهش­های زبان و ادبیات تطبیقی، سال اول شماره­ی 2.

طبیبیان، سید حمید(1386) “مطالعه حروف معانی در عربی و فارسی”، پژوهش نامه­ی ادبیات و علوم انسانی، ش 54، ص 345.

سرحدی، طاهر (1386) “نهادبندی و ترجمه در اقدام”، فصل­نامه­ی مطالعات ترجمه، زمستان ، ش 20، ص 87.

محرابی، معصومه(1383) “نوسان عینیت زبانی در جملات تک واژه­ای”، فصلنامه­ی پازند، ش 1 ، ص 31.

مختاری، قاسم”مطالعه اسم فعل در زبان عربی”، فصل نامه­ پژوهش در زبان و ادبیات عربی، سال اول، ش 2.

 

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   پایان نامه ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی: تحلیل عنصر شخصیت در رمان یاران حلقه

سوالات اصلی: وجوه اشتراک و افتراق شبه جمله در زبان فارسی و عربی چیست ؟ معادل های ترجمه­ای شبه جمله‌ها از فارسی به عربی و بالعکس چگونه می باشد؟ 2- سوالات فرعی: آیا جایگاه شبه­جمله‌ها در زبان فارسی و عربی یکی می باشد؟ انواع و کاربرد شبه­جمله‌ها در دو زبان به چه شکل­هایی می باشد؟ آیا قواعد معنایی و دستوری شبه ­جمله­ های زبان فارسی را می­توان به شبه­ جمله ­های زبان عربی نیز تعمیم داد؟

اهداف پژوهش:

اهداف کلی: مطالعه تطبیقی شبه جمله در زبان فارسی و عربی .

اهداف جزئی: 1- اظهار انواع شبه­جمله در زبان فارسی و عربی و پرداختن به وجوه اشتراک و افتراق گونه‌های آن 2- مطالعه جایگاه دستوری شبه­ جمله در زبان فارسی و تطبیق آن با زبان عربی 3- تبیین کارکرد انواع شبه­ جمله در دو زبان 4- ذکر معادل­های ترجمه ­ای 5- مطالعه­ قواعد معنایی و دستوری شبه جمله در دو زبان فارسی و عربی.

فرضیه های پژوهش:

1- شبه­ جمله­ زبان فارسی و عربی وجوه اشتراکی ندارند.

2- شبه­ جمله‌ از فارسی به عربی معادل ترجمه ­ای ندارد. 

3- جایگاه شبه جمله‌ در زبان فارسی و عربی گوناگون می باشد.

4- شبه جمله‌ در دو زبان فارسی و عربی دارای انواع و کاربرد متفاوت می باشد.

5- قواعد معنایی و دستوری شبه ­جمله­ های زبان فارسی را نمی توان به شبه جمله­ های زبان عربی تعمیم داد.

روش انجام پژوهش:

روش پژوهش بنیادی، از نوع نظری و بر پایه­ مطالعه در کتاب­خانه می باشد.

تعداد صفحه : 123

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***