جستجو در سایت :   

دانلود متن کامل پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته کشاورزی

گرایش : زراعت

عنوان : مطالعه عملکرد،اجزای عملکرد و شاخص های تحمل به تنش در ژنوتیپ های مختلف ارزن 

دانشگاه شهید باهنر کرمان

دانشکده کشاورزی

بخش زراعت و اصلاح نباتات

پایان نامه تحصیلی برای دریافت درجه کارشناسی ارشد رشته کشاورزی

 گرایش زراعت

 مطالعه عملکرد،اجزای عملکرد و شاخص های تحمل به تنش در ژنوتیپ های مختلف ارزن تحت رژیم های متفاوت آبیاری

استاد راهنما :

دکتر غلامرضا خواجوئی نژاد

 استاد مشاور :

دکتر قاسم محمّدی­نژاد

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

چکیده

با در نظر داشتن اینکه کمبود آب یکی از مهم ترین عوامل محدود کننده تولید محصولات زراعی در مناطق خشک و نیمه خشک می باشد  لزوم شناسایی ارقام مقاوم به خشکی و همچنین معیارهای مناسب برای انتخاب این گونه ارقام ضروری می باشد. پس به مقصود مطالعه عملکرد، اجزاء عملکرد ژنوتیپ های مختلف ارزن و تعیین متحمل ترین ژنوتیپ براساس شاخص های تحمل به خشکی تحت رژیم های مختلف آبیاری آزمایشی به صورت کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان، در بهار 1391 اجرا گردید. سطوح آبیاری براساس تبخیر تجمعی از تشتک تبخیر کلاس A شامل سطح اول آبیاری، بدون تنش(50 میلی متر تبخیر ) و سطح دوم آبیاری، تنش(100 میلی متر تبخیر) به عنوان فاکتور اصلی و ژنوتیپ های مختلف ارزن معمولی و ارزن دم روباهی به عنوان فاکتور فرعی در نظر گرفته شدند.  تنش خشکی موجب کاهش همه صفات اندازه گیری شده به غیر از نشت یونی و قندهای احیا کننده گردید. مقایسه گروهی بین ژنوتیپ های مختلف ارزن بیانگر آن بود که ژنوتیپ های ارزن معمولی نسبت به ژنوتیپ های ارزن دم روباهی برتری داشتند.  از بین شاخص های تحمل به خشکی چهار شاخص میانگین بهره وری(MP)، میانگین هندسی بهره وری(GMP)، شاخص تحمل تنش (STI) و شاخص عملکرد (YI) همبستگی مثبت و معنی داری با عملکرد در شرایط تنش و بدون تنش نشان دادند و گویا شاخص های مناسبی برای شناسایی ژنوتیپ های ارزن متحمل به تنش خشکی باشند. در این آزمایش اکوتیپ گلباف پتانسیل عملکرد زیادتر و تحمل نسبی بیشتری نسبت به تنش خشکی نشان داد و می تواند به عنوان اکوتیپ امید بخش در معرفی ارقام جدید متحمل به خشکی به کار رود.

کلمات کلیدی: ارزن – تنش خشکی- شاخص های تحمل- عملکرد و اجزای عملکرد

 فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                            صفحه

1-فصل اول مقدمه و کلیات

1-1- مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………2

1-2 – اهمیت غلات در تغذیه بشر ……………………………………………………………………………………2

1-3- معرفی ارزن ……………………………………………………………………………………………………………3

1-3-1- علت های اهمیت ارزن در بین گیاهان زراعی ………………………………………………………….4

1-3-2- ترکیبات شیمیایی دانه ارزن ………………………………………………………………………..6

1-3-3- موردها مصرف ارزن ……………………………………………………………………………………6

1-3-4- سطح زیرکشت و عملکرد ارزن ………………………………………………………………….7

1-3-5- خاستگاه تاریخچه ارزن ……………………………………………………………………………..8

1-3-5-1- موطن اصلی ارزن ……………………………………………………………………………..8

1-3-5-2- تاریخچه ورود ارزن به ایران ………………………………………………………………8

1-3-6- گیاه شناسی ارزن …………………………………………………………………………………………..9

1-3-6-1- جایگاه ارزن در رده بندی گیاهی ……………………………………………………………9

1-3-7- مورفولوژی ارزن ……………………………………………………………………………………………9

1-3-7-1- ریشه ……………………………………………………………………………………………………9

1-3-7-2- ساقه …………………………………………………………………………………………………..10

1-3-7-3- برگ …………………………………………………………………………………………………10

1-3-7-4- گل آذین ……………………………………………………………………………………………11

1-3-7-5- دانه ……………………………………………………………………………………………………11

1-3-8- طبقه بندی ارزن …………………………………………………………………………………………..12

1-3-8-1- ارزن های جنس پانیکوم ……………………………………………………………………….14

1-3-9- اکولوژی ارزن ……………………………………………………………………………………………16

1-3-9-1- پراکندگی جغرافیایی ……………………………………………………………………………16

1-3-9-2- گرما) درجه حرارت( …………………………………………………………………………..16

1-3-9-3- رطوبت ……………………………………………………………………………………………..17

1-3-9-4- نور …………………………………………………………………………………………………..17

1-3-9-5- خاک ……………………………………………………………………………………………….17

1-3-9-6- مواد غذایی مورد نیاز ارزن . ………………………………………………………………….18

1-3-9-7- تناوب یا گردش زراعی ………………………………………………………………………..18

1-3-9-8- آماده کردن زمین ………………………………………………………………………………..19

1-3-9-9- شرایط انتخاب بذر ………………………………………………………………………………19

1-3-9-10-کاشت ……………………………………………………………………………………………..19

1-3-9-11- عمق بذر ………………………………………………………………………………………….21

1-3-9- 12- دوره رشد و نمو ……………………………………………………………………………….21

1-3-9-13- عملیات زمان داشت …………………………………………………………………………..21

1-3-9-14- برداشت ارزن ……………………………………………………………………………………22

1-3-9-14-1- تعیین زمان برداشت ارزن دانه ای از نظر زراعی …………………………….22

1-3-9-14-2- رسیدن فیزیولوژیک دانه ارزن …………………………………………………….23

1-3-10- امراض وآفات ارزن …………………………………………………………………………………….23

1-3-11- تأثیر آب در گیاه ……………………………………………………………………………………….23

1-4- توزیع و گسترش مناطق خشک ……………………………………………………………………………….24

1-5 -تنش …………………………………………………………………………………………………………………..25

1-5-1- تنش خشکی ……………………………………………………………………………………………….26

1-5-2- اثرات تنش خشکی بر روی گیاه ……………………………………………………………………..28

1-5-3- علت پیدایش تنش آب …………………………………………………………………………………29

1-5-4-پاسخ گیاه به خشکی …………………………………………………………………………………….29

1-5-4-1- سازگاری و تطابق ……………………………………………………………………………….29

1-5-4-2- مقاومت به خشکی ………………………………………………………………………………29

1-5-4-2- 1- فرار از خشکی …………………………………………………………………………..30

1-5-4-2-2- مقاومت حقیقی به خشکی ……………………………………………………………30

1-5-4-2-2-1- اجتناب از تنش و کمبود آب ………………………………………………30

1-5-4-2-2-2- تحمل خشکی ……………………………………………………………………30

2-فصل دوم  مطالعه منابع

2-1- اثر تنش خشکی بر ارتفاع گیاه …………………………………………………………………………………32

2-2- اثر تنش خشکی بر تعداد برگ ………………………………………………………………………………..33

2-3 -اثر تنش خشکی  بر تعداد پنجه ………………………………………………………………………………..34

2-4- اثر تنش خشکی بر تعداد شاخه فرعی ………………………………………………………………………..34

2-5- اثر تنش خشکی بر تعداد پانیکول ……………………………………………………………………………..34

2-6- اثر تنش خشکی بر طول و قطر پانیکول ……………………………………………………………………..35

2-7- اثر تنش خشکی بر اندازه نشت یونی ………………………………………………………………………….35

2-8- اثر تنش خشکی بر محتوای آب نسبی ( RWC ) ………………………………………………………..36

2-9- اثر تنش خشکی بر عملکرد علوفه تر …………………………………………………………………………38

2-10- اثر تنش خشکی بر عملکرد بیولوژیک …………………………………………………………………….39

2-11- اثر تنش خشکی بر شاخص برداشت ……………………………………………………………………….41

2-12- اثر تنش خشکی بر وزن هزار دانه …………………………………………………………………………..42

2-13- اثر تنش خشکی بر عملکرد دانه ……………………………………………………………………………..43

2-14- اثر تنش خشکی بر قند های احیاء کننده …………………………………………………………………..45

2-15- اثر تنش خشکی بر رنگیزه های فتوسنتزی ………………………………………………………………..48

2-16- اثر تنش خشکی بر شاخص کلروفیل ……………………………………………………………………….50

2-17- شاخص  های مقاومت و حساسیت به تنش خشکی ……………………………………………………50

3- فصل سوم مواد و روش ها

3-1- مزرعه …………………………………………………………………………………………………………………55

3-1-1- مشخصات محل و زمان اجرای آزمایش ……………………………………………………………55

3-1-2- ویژگی های طرح مورد آزمایش …………………………………………………………………….55

3-1-3- مشخصات کرت ها ………………………………………………………………………………………55

3-1-4- ژنوتیپ های ارزن ………………………………………………………………………………………..55

3-1-5- مراحل اجرای آزمایش …………………………………………………………………………………56

3-1-5-1- عملیات تهیه زمین ……………………………………………………………………………….56

3-1-5-2 – داشت ……………………………………………………………………………………………….56

3-1-5-3- چگونگی آبیاری کرت های اصلی ……………………………………………………………….56

3-1-5-4- برداشت ……………………………………………………………………………………………..57

3-1-6- اندازه گیر ی صفات کمی مورد مطالعه …………………………………………………………..59

3-1-6-1- اندازه گیری صفات مورفولوژیکی گیاه ………………………………………………….59

3-1-7- اندازه گیری صفات فیزیولوژیکی گیاه …………………………………………………………..  59

3-1-7-1- اندازه گیری محتوای نسبی آب  برگ ( RWC) ………………………………………59

3-1-7-2-اندازه گیری نشت یونی ………………………………………………………………………….60

3-1-7-3- اندازه گیری رنگیزه های فتوسنتزی ………………………………………………………….60     

3-1-7-4- اندازه گیری شاخص کلروفیل(Spad) …………………………………………………….61    

3-1-7-5- اندازه گیری قند های احیا کننده ……………………………………………………………..61

3-1-7-5-1 تهیه عصاره گیاهی …………………………………………………………………………61

3-1-7-5- 2- تهیه محلولهای مورد نیاز ………………………………………………………………62

3-1-7-5-2- 1 الف) تهیه محلول سولفات مس ………………………………………………62

3-1-7-5-2-2 – ب) تهیه محلول اسید فسفومولیبدیک …………………………………….62

3-1-7-5-3- روش کار …………………………………………………………………………………..62

3-1-7-5-4- رسم منحنی استاندارد …………………………………………………………………..62

3-1-8- ارزیابی شاخص های مقاومت وحساسیت به خشکی ……………………………………………63

3-1-9- محاسبات آماری ……………………………………………………………………………………………..64

4- فصل چهارم نتایج و بحث

4-1- عملکرد دانه …………………………………………………………………………………………………………66

4-2- شاخص برداشت …………………………………………………………………………………………………..67

4-3- وزن هزار دانه ……………………………………………………………………………………………………….68

4-4- عملکرد بیولوژیک ………………………………………………………………………………………………..70

4-5- عملکرد علوفه تر …………………………………………………………………………………………………..72

4-6- تعداد پانیکول در هر گیاه ……………………………………………………………………………………….73

4-7- قطر پانیکول در هر گیاه ………………………………………………………………………………………….74

4-8- طول پانیکول در هر گیاه ………………………………………………………………………………………..75

4-9- ارتفاع بوته …………………………………………………………………………………………………………..77

4-10- تعداد برگ در هر گیاه …………………………………………………………………………………………78

4-11- تعداد پنجه در هر گیاه ………………………………………………………………………………………….79

4-12- تعداد شاخه فرعی در هر گیاه ………………………………………………………………………………..80

4-13- نشت یونی …………………………………………………………………………………………………………81

4-14- قندهای احیا کننده ………………………………………………………………………………………………82

4-15- محتوای آب نسبی ……………………………………………………………………………………………….84

4-16- شاخص کلروفیل (Spad) ……………………………………………………………………………………..86

4-17- کاروتنوئید …………………………………………………………………………………………………………88

4-18- کلروفیل a …………………………………………………………………………………………………………88

4-19- کلروفیل b …………………………………………………………………………………………………………89

4-20- کلروفیل کل ………………………………………………………………………………………………………90

4-21-ارزیابی 9 ژنوتیپ مورد مطالعه از لحاظ تحمل به تنش خشکی …………………………………….92

4-22- نتیجه گیری ………………………………………………………………………………………………………..95

منابع ……………………………………………………………………………………………………….. ……………..103

مقدمه

غلات در واقع گونه های مختلف گیاهان خانواده گندمیان هستند که دانه های ریز آن ها مصرف خوراکی دارد. کلمه غله به دانه حاصل از آن ها نیز گفته می گردد. هزاران سال می باشد که این گیاهان در تامین معاش و ادامه زندگی بشر تأثیر بسیار مهمی اعمال کرده اند. گندم، برنج، جو، چاودار، ذرت، ذرت خوشه ای، یولاف و ارزن مانند گونه های مختلف غلات به شمار         می آیند(کاظمی اربط،1374). ارزن یکی از غلات سنتی در نواحی خشک و نیمه خشک مناطق گرمسیری به شمار می رود  که از تحمل بالائی نسبت به تنش خشکی و شوری برخوردار می باشد. ارزن ها در بین غلات پس از گندم، برنج، ذرت، جو و سورگوم در رتبه ششم اهمیت قرار دارند. با در نظر داشتن اینکه در گذشته این گیاه به عنوان یک محصول در مناطق خشک از جایگاه ویژه ای برخوردار بوده می باشد، اما امروز کمتر مورد توجه قرار گرفته می باشد(Kusaka et al.,2005). منشاء اصلی ارزن غرب آفریقا می باشد. ارزن غله ای چهار کربنه می باشد که کارایی فتوسنتزی و کارایی بهره گیری از آب در آن در مقایسه با غلات سه کربنه ای زیرا گندم وجو بسیار زیادتر می باشد(امام،1382 و راشد محصل،1376). اگرچه ارزن محصولی دو منظوره می باشد، اما در بیشتر موردها هدف از کشت آن تولید دانه می باشد(امام،1382 و Arnon,1972).

1-2 – اهمیت غلات در تغذیه بشر

مقدار غله ای که در جیره غذایی بشر مورد بهره گیری قرار می گیرد به روشنی می تواند ما را نسبت به اهمیت غیر قابل انکار آنها آگاه کند. در بسیاری از کشورهای آفریقایی و آسیایی بیش از 80% جیره غذایی به گونه مستقیم از غلات تامین می گردد. سهم غلات در جیره غذایی مردم اروپای مرکزی و غربی بین 45 تا 55 درصد و ایالات متحده آمریکا تقریبا 20 تا 30 درصد می باشد. بطوری که نزدیک 70 درصد سطح زیر کشت یک میلیارد هکتاری جهان را غلات اشغال می کنند و در درجه اول نزدیک به نیمی از کل نیازهای غذایی بشر، به ویژه آسیا مستقیما از غلات تامین      می گردد. غلات در تولید سایر فراورده های دامی مانند گوشت، تخم مرغ، شیر و غیره ، نیز در مقایسه با دیگر محصولات زراعی سهم فوق العاده زیادی دارند(کاظمی اربط،1374). هم اکنون مصرف غلات بطور تقریب بر اساس سرانه مصرف در سال بالغ بر 390-370 کیلوگرم می باشد، یعنی 1 کیلوگرم به ازای هر فرد در روز و مصرف مستقیم روزانه بشر حدود   این مقدار می باشد. مصرف سالانه غلات در هندوستان 170 کیلوگرم، در ایران حدود 300 کیلوگرم و در آمریکا 675

کیلوگرم برآورد شده می باشد که اکثرا به صورت غیر مستقیم  در تغذیه دام مصرف و پس از تبدیل به پروتئین حیوانی توسط بشر مصرف می گردد(امام و همکاران،1384).

گیاهان در طول دوره رشد خود پیوسته توسط عوامل نامساعد محیطی تحت تاثیر قرار          می گیرند. بعضی از این عوامل نامساعد مانند تنش خشکی، رشد و نمو را در گیاهان محدود می کنند(Azizinia et al., 2005 ). تنش خشکی جزء تنش های عمومی می باشد که آثار بسیار نامطلوبی بر رشد و تولید گیاهان زراعی می گذارد(, 2005  Blum). شدیدترین اثرات تنش خشکی موقعی نظاره می شوند که کمبود آب در دوره گلدهی یا پر شدن دانه رخ دهد. در مرحله رشد زایشی گیاه، تنش آب فرایند گلدهی و رسیدن میوه را تسریع می کند(et al.,2005 Sinaki ). تنش خشکی مهمترین عامل محدود کننده رشد و نمو گیاهان در سرتاسر دنیا می باشد، به طوری که کاهش رشد در اثر تنش خشکی به مراتب بیشتر از سایر تنش های محیطی دیگر می باشد(Blum,2011). اقلیم خشک و نیمه خشک، بیشتر مناطق ایران را تحت تأثیر خود قرار داده و خشکسالی های اخیر برمشکل کم آبی افزوده می باشد. متوسط بارندگی در ایران 241 میلیمتر می باشد که کمتر از متوسط بارندگی جهان می باشد(قمصری و همکاران،1388 ). بر اساس آمار موجود بیش از 95 درصد آبی که در کشور مصرف می گردد در بخش کشاورزی مورد بهره گیری قرار     می گیرد. پس بیشترین حجم تلفات آب نیز در این بخش رخ می دهد (غلامحسینی و همکاران، 1387). با این حال با اعمال مدیریت صحیح و بکارگیری تکنیک های پیشرفته به مقصود حفظ ذخیره رطوبت خاک و افزایش ظرفیت نگهداری آب، می توان راندمان آبیاری را افزایش داد. مانند راه های مقابله با تنش خشکی، اصلاح گیاهان متحمل و زودرس می باشد و شناخت این موضوع که هر یک از گیاهان یا ژنوتیپ ها چگونه با تنش مقابله می کنند، مهم می باشد (., 2007 et al  Koocheki).

پس این مطالعه به مقصود مطالعه عملکرد، اجزای عملکرد و شاخص های تحمل به تنش در ژنوتیپ های مختلف ارزن تحت رژیم های متفاوت آبیاری در بهار 1391 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان اجراء گردید.

1-3- معرفی ارزن

کاشت ارزن در ایران و دیگر کشورهای گرم که سابقه تاریخی زیادی در امر زراعت دارند، وجود داشته می باشد. در چین قدیم حدود 2600 تا 2700 سال قبل از میلاد ارزن، برنج، گندم و دیگر غلات از گیاهان زراعی درجه اول بوده اند. تاریخچه زراعت ارزن در چین، یونان و روم حتی به بیش از 2600 سال قبل ازمیلاد می رسد. در حال حاضر ارزن به مقدار زیاد در آفریقا، هندوستان، چین و بعضی از کشورهای آمریکای جنوبی کاشته می گردد و در ایران نیز زراعت ارزن از قرن سیزدهم متداول بوده می باشد(راشد محصل و همکاران، 1380). ارزن در بعضی از کشورهای اروپایی برای تغذیه بشر، حیوانات و پرندگان به مقدار زیاد کاشته می گردد(امام،1382  و خدابنده،84).

1-3-1- علت های اهمیت ارزن در بین گیاهان زراعی

گیاه ارزن در نواحی وسیعی از جهان کشت می گردد. رشد سریع، قابلیت تطابق بالا با نواحی گرمسیری، مقاومت نسبی بالا به خشکی و شوری، درصد بالای پروتئین، پربرگی و خوش خوراکی و عدم وجود اسید پروسیک، چهار کربنه بودن و در نتیجه توانایی تولید بالای آن در نواحی گرم و خشک و بالا بودن بازده مصرف آب نسبت به گونه های سه کربنه همگی باعث شده می باشد که به صورت گیاه ایده آلی برای کشت در نواحی گرم وخشک مطرح گردد(ناخدا، 1379). گونه های مختلف ارزن به دلیل کوتاه بودن فصل رشد و داشتن بعضی خصوصیات ویژه، در مقایسه با گیاهان دیگر به آب کمتری نیاز دارند و می توانند در شرایط کمبود آب نسبت به سایر گیاهان محصول قابل قبولی تولید کنند(کاظمی اربط،1374). با در نظر داشتن این موضوع و همچنین از آنجایی که ارزن جیرۀ غذایی مناسبی برای طیور و جایگزین مطمئنی برای ذرت می باشد(et al., 1996 Baltensperger ; ,1999 Myers)، این گیاه می تواند گیاهی مناسب برای کاشت در مناطق کم آب باشد.

الف- علت های  اهمیت مورفولوژیکی ارزن

1-  از نظرمورفولوژی، ارزن تنوع فنوتیپی نسبتاً زیادی دربین غلات دارا می باشد که به تبیین زیر    می باشند:

الف- ارتفاع گیاه به گونه متوسط از 100 تا 300 سانتی متر و در بعضی ارقام از 200 تا 500 سانتی متر متفاوت می باشد.

ب- تعداد برگ از 10 تا 20 عدد متفاوت می باشد که در ارقام علوفه ای تعداد برگ بیشتر از ارقام دانه ای می باشد.

ج- طول برگ بیش از 50 سانتی متراست.

د- پهنای برگ 2 تا 5 سانتی متر فرق می کند.

ه- ساقه ارزن قوی و ممکن می باشد قطور یا نازک، ساده یا منشعب و معمولاً دارای شاخه های فرعی اولیه و ثانویه باشد. تعداد ساقه ها (پنجه ها یا پاجوش(که از یک بذر منشأ می گیرند از 1 تا بیش از

7 عدد متغییر می باشد، در ارزن نوتریفید این تعداد بیشتر می باشد( Yadav et al., 2001و خدابنده، 1384).

2- از نقطه نظر آرایش، گیاه ارزن خصوصیات مطلوب بسیار زیادی دارد:

الف- ازهرگره یک غلاف برگ منشأ می گیرد. آن چیز که بیشتر معمول می باشد وجود 9 میانگره         می باشد. میانگره ها در مجاور سطح زمین کوچکترند و هرچه به انتهای ساقه نزدیکتر می شویم فاصله شان بیشترمی گردد(یوسف زاده،1387). این حالت منجر می گردد ترتیب برگ به صورتی باشد که بتواند حداکثر نور خورشید را جذب کند و حداقل سایه اندازی را داشته باشد. همین دلیل باعث می گردد جریان آزادانه هوا وتبادل دی اکسیدکربن مستقر گردد، در نتیجه قابلیت مؤثری برای فتوسنتز گیاه و تولید ماده خشک بالاتر درمناطق گرم و خشک می باشد. در بالای هر گره یک شیار سطحی هست که جوانه جانبی داخل آن قرارگرفته می باشد. در گره انتهایی جوانه وجود ندارد و به ساقه گل دهنده ختم می گردد. جوانه های موجود در هر شیار به برگها منتهی               می گردند(امام، 1374 و  et al., 2011  Rostamza).

ب- برگها روی ساقه ها محکم قرار دارندکه باعث افزایش مقاومت گیاه به ورس که معمولاً ناشی از باد یا باران می باشد می شوند(امام، 1374).

ج- اندامهای زایشی: گل آذین ارزن دارای سنبله های فشرده، مستقیم یا خمیده بطول 35-10 سانتی متر می باشند. سنبله ها روی یک پایه قرار گرفته اند(ایران نژاد وشهبازیان ،1384).

ب- علت های اهمیت فیزیولوژیکی ارزن

گونه های مختلف ارزن به دلیل کوتاه بودن فصل رشد و داشتن بعضی خصوصیات ویژه، در مقایسه با گیاهان دیگر به آب کمتری نیاز دارند و می توانند در شرایط کمبود آب نسبت به سایر گیاهان محصول قابل قبولی تولید کنند(کاظمی، 1374). سیستم ریشه ای عمیق و گسترده ی ارزن باعث مقاومت مطلوب این گیاه به تنش خشکی می گردد(امام ،1382). ارزن غله ای چهار کربنه می باشد که کارایی فتوسنتزی و کارایی بهره گیری از آب در ارزن در مقایسه با غلات سه کربنه زیرا گندم و جو بسیار زیادتر می باشد (امام،1382 وet al.,2004 Diouf). گرچه ارزن محصولی دومنظوره می باشد اما بیشتر، هدف از کشت آن تولید دانه می باشد. محصولاتی مانند گندم، برنج، جو تقریباً با مصرف دو برابر این آب، یک واحد ماده خشک تولید می کنند. راندمان مصرف آبی بالا همراه با انجام فتوسنتز به روش 4C به این معنی می باشد که ارزن پتانسیل بسیار بالایی جهت رشد تحت شرایط گرم و خشک دارد(ناخدا و همکاران،1379، پور میرزا و تاج بخش،1382وامام،1382).

ارزن یکی از گونه‌های سازگار به خشکی می باشد که مطالعه و مطالعه صفات ویژه آن می‌تواند به شناسایی مکانیسم‌های مؤثر در مقابله با خشکی کمک نماید. مکانیسم‌های متفاوتی برای تحمل خشکی در ارزن‌ها مطرح می باشد. تحقیقات نشان داده می باشد که ارزن می‌تواند از طریق گلدهی زودتر (et al., 1987 (Bidinger و عدم همزمانی در نمو پنجه‌ها (et al., 1986  (Mahalakshmiاز اثرات خشکی بگریزد.

ج- علت های اهمیت فراوری و صنایع تبدیلی ارزن

ارزن علاوه بر اینکه مانند سایر غلات یک غله دانه ای می باشد اما از علوفه آن نیز به مقصود تغذیه دام بهره گیری می گردد. می توان از علوفه آن به صورت چرای مستقیم دام نیز بهره گیری نمود( Wilson et al., 2000 و ناخدا،1379).

1-3-2- ترکیبات شیمیایی دانه ارزن

ترکیب عمده دانه ارزن را نشاسته تشکیل می دهد. مطابق تجزیه های شیمیایی متعددی که در نقاط مختلف دنیا بر روی دانه ارزن صورت گرفته می باشد ترکیبات شیمیایی دانه ارزن به گونه متوسط به صورت زیرمی باشد(امام، 1382).

1- رطوبت 10 تا 14 درصد، 2-سلولز 7 تا10 درصد، 3-خاکستر 2-3 درصد، 4-چربی خام 3تا4 درصد،5-پروتئین خام 6 تا8 درصد، 6-مواد معدنی 2 تا3 درصد. نشاسته دانه از 13 درصد آمیلوزو 87 درصد آمیلوژکتین تشکیل شده می باشد.  ارزن دارای مقادیر کمی از ویتامین های B1 و   B2 می باشد، ویتامین ها درلایه آلئورن وجود دارند. هر صدگرم دانه ارزن حدود 334 تا 360 کالری حرارت تولید می نماید (خدابنده،1367 و امام، 1382).

 1-3-3- موردها مصرف ارزن

ارزن گیاه مفیدی می باشد که تقریباً کلیه قسمت های آن اعم از ساقه، برگ، و دانه آن مصرف       می گردد و فراورده های گوناگونی از آن بدست می آید. موردها مصرف ارزن در تغذیه بشر، تغذیه دام وطیور، و مصارف صنعتی می باشد(et al., 2011  Rostamza ; Goldsworthy et al.,1984 ).

تعداد صفحه :144

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   دانلود پایان نامه ارشد : بررسی عوامل موثر بر تقاضا و عدم بازپرداخت اعتبارات کشاورزی

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***