جستجو در سایت :   

عنوان : مطالعه تناسب محتوای کتاب دین و زندگی سال اول دبیرستان با نیاز دانش آموزان شهر کرمانشاه

دانشکده علوم و فنون قرآن تهران

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته علوم قرآن مجید

موضوع:

مطالعه تناسب محتوای کتاب دین و زندگی سال اول دبیرستان با نیاز دانش آموزان شهر کرمانشاه

استاد راهنما:

دکتر علی غضنفری

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

فهرست مطالب:

مقدّمه……………………………………………………………………………………………………………………. 1

کلیات پژوهش…………………………………………………………………………………………………………. 4

اظهار مسأله……………………………………………………………………………………………………………………………………………… 5

اهداف پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 5

اهمیت موضوع…………………………………………………………………………………………………………………………………………. 6

پیشینه علمی پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………….. 6

سؤالات پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………………… 9

فرضیههای کلی پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………….. 10

ضرورت انجام پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………… 10

مراحل و روش پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………. 11

جامعه آماری پژوهش……………………………………………………………………………………………………………………………… 12

نوآوریهای پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………………….. 13

فصل اول: تعاریف و مفاهیم بنیادین………………………………………………………………………. 15

مقدّمه………………………………………………………………………………………………………………….. 16

1-1- واژه شناسی………………………………………………………………………………………………… 17

1-1-1- تعریف لغوی تربیت………………………………………………………………………………………………………………….. 17

1-1-2- تعریف اصطلاحی تربیت…………………………………………………………………………………………………………… 19

1-1-3- اهمیت و ضرورت تربیت دینی دانش آموزان……………………………………………………………………………….. 21

1-1-3-1- تأثیر ایمان در تربیت دینی……………………………………………………………………………………………… 24

1-1-3-2- جایگاه تربیت دینی و تأثیر آن در آرامش روان………………………………………………………………….. 26

1-2- اصول و مبانی تربیت دینی…………………………………………………………………………… 28

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28

1-2-1- اصول و مبانی تربیت دینی……………………………………………………………………………………………………….. 28

1-2-1-1- اصل سهولت………………………………………………………………………………………………………………….. 28

1-2-1-2- اصل تدریج……………………………………………………………………………………………………………………. 29

1-2-1-3- اصل مداومت و استمرار…………………………………………………………………………………………………… 30

1-2-1-4- اصل آگاهی بخشی…………………………………………………………………………………………………………. 30

1-2-1-5- اصل تفاوتهای فردی……………………………………………………………………………………………………….. 30

1-2-1-6- اصل اعتدال…………………………………………………………………………………………………………………… 31

1-2-1-7- اصل تکریم……………………………………………………………………………………………………………………. 32

1-2-1-8- فراهم آوردن زمینه برای به فعلیت رسیدن تواناییهای بالقوهی فرد………………………………………. 32

1-2-1-9- در نظر داشتن سیر رشد کودکان و نوجوانان در ابعاد شناختی و عاطفی و تأثیر عامل سن در این ارتباط 33

1-2-1-10- رابطهی تربیت دینی و عادت…………………………………………………………………………………………. 34

1-2-1-11- در نظر داشتن رشد عقلی کودک و تأثیر تعقّل و استدلال در تربیت دینی………………………………….. 35

1-2-1-12- تأثیر الگو در تربیت دینی……………………………………………………………………………………………… 36

1-3- عوامل مؤثر در تربیت………………………………………………………………………………….. 37

1-3-1- عامل وراثت…………………………………………………………………………………………………………………………….. 37

1-3-2- گزینش همسر…………………………………………………………………………………………………………………………. 39

1-3-3- بارداری…………………………………………………………………………………………………………………………………… 40

1-3-4- شیر……………………………………………………………………………………………………………………………………….. 41

1-3-5- غذا………………………………………………………………………………………………………………………………………… 41

1-3-6- خانه و خانواده…………………………………………………………………………………………………………………………. 41

1-3-7- رفاقت و معاشرت…………………………………………………………………………………………………………………….. 42

1-3-8- مدرسه……………………………………………………………………………………………………………………………………. 43

1-3-9- اجتماع کلان…………………………………………………………………………………………………………………………… 44

1-3-10- رسانهها………………………………………………………………………………………………………………………………… 46

1-3-11- شغل و کار……………………………………………………………………………………………………………………………. 46

1-3-12- عبادت…………………………………………………………………………………………………………………………………. 47

1-4- دین……………………………………………………………………………………………………………. 48

1-4-1- واژهی دین از نظر لغت…………………………………………………………………………………………………………….. 48

1-4-2- تعریف دین در اصطلاح…………………………………………………………………………………………………………….. 49

1-4-3- تعاریف ماهوی دین………………………………………………………………………………………………………………….. 50

1-4-4- تعاریف روانشناختی و جامعهشناختی از دین………………………………………………………………………………. 51

1-4-5- دین از نظر دانشمندان غرب……………………………………………………………………………………………………… 52

1-4-6- شناخت حقیقت دین………………………………………………………………………………………………………………… 53

1-5- تربیت دینی………………………………………………………………………………………………… 55

1-5-1- اهداف تربیت دینی در آموزش و پرورش…………………………………………………………………………………….. 57

1-5-2- مراحل تربیت دینی از دیدگاه حضرت رسول اکرم (ص)………………………………………………………………. 59

1-5-2-1- مرحلهی سیادت…………………………………………………………………………………………………………….. 59

1-5-2-1-1- میل شدید به بازی………………………………………………………………………………………………. 59

1-5-2-1-2- فرماندهی و ادارهی دیگران…………………………………………………………………………………….. 60

1-5-2-2- مرحلهی اطاعت……………………………………………………………………………………………………………… 61

1-5-2-2-1- ادب پذیری………………………………………………………………………………………………………….. 61

1-5-2-2-2- آموزش پذیری……………………………………………………………………………………………………… 61

1-5-2-3- مرحلهی وزارت……………………………………………………………………………………………………………….. 62

1-5-2-3-1- رشد جهشی احساسات………………………………………………………………………………………….. 62

1-5-2-3-2- گرایش به درستکاری…………………………………………………………………………………………….. 62

1-5-2-3-3- شایستگی مشورت………………………………………………………………………………………………… 63

1-5-2-3-4- ابراز وجود…………………………………………………………………………………………………………….. 63

1-5-3- اوصاف تربیت دینی………………………………………………………………………………………………………………….. 63

1-5-3-1- شمول و فراگیری……………………………………………………………………………………………………………. 63

1-5-3-2- وحدت هدف و مسیر………………………………………………………………………………………………………. 64

1-5-3-3- اجتهاد پذیری………………………………………………………………………………………………………………… 65

1-5-3-4- آینده گرایی…………………………………………………………………………………………………………………… 66

نتیجه بحث…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 66

1-5-4- ریشههای تربیت ناپذیری دینی…………………………………………………………………………………………………. 67

1-5-4-1- آسیب های وراثتی………………………………………………………………………………………………………….. 67

1-5-4-2- آسیب های محیطی………………………………………………………………………………………………………… 67

1-5-4-3- آسیب های ناشی از تغذیه……………………………………………………………………………………………….. 68

1-5-4-4- آسیبهای ناشی از مربیان…………………………………………………………………………………………………. 68

1-5-4-5- روشهای آسیب زا……………………………………………………………………………………………………………. 68

1-6- معرفی استان کرمانشاه………………………………………………………………………………… 70

1-6-1- موقعیت و وسعت……………………………………………………………………………………………………………………… 70

1-6-2- آب و هوا…………………………………………………………………………………………………………………………………. 70

1-7- آشنایی با فرهنگ و نژاد استان کرمانشاه………………………………………………………. 72

1-7-1- جمعیت………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

1-7-2- نژاد………………………………………………………………………………………………………………………………………… 73

1-7-3- زبان گویش…………………………………………………………………………………………………………………………….. 73

1-7-3-1- گویش کردی کلهری………………………………………………………………………………………………………. 73

1-7-3-2- گویش کردی اورامی……………………………………………………………………………………………………….. 74

1-7-3-3- گویش کردی سورانی……………………………………………………………………………………………………… 74

1-7-3-4- گویش لکی……………………………………………………………………………………………………………………. 74

1-7-4- مذهب……………………………………………………………………………………………………………………………………. 74

1-8- مقتضیات دورهی نوجوانی…………………………………………………………………………….. 76

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 76

1-8-1- نیازهای دورهی نوجوانی……………………………………………………………………………………………………………. 76

1-8-1-1- نیاز به مهربانی و محبت…………………………………………………………………………………………………. 77

1-8-1-2- نیاز به امنیت و آسایش خاطر………………………………………………………………………………………….. 77

1-8-1-3- نیاز به احساس تعلق داشتن و مورد قبول گروه همسالان واقع شدن…………………………………….. 78

1-8-1-4- نیاز به قابلیت و تکریم……………………………………………………………………………………………………. 79

1-8-1-5- نیاز به استقلال………………………………………………………………………………………………………………. 79

1-8-1-6- نیاز به تشخیص و قدردانی………………………………………………………………………………………………. 79

1-8-1-7- نیاز به مذهب و فلسفهی حیات……………………………………………………………………………………….. 80

1-8-1-8- نیاز به داشتن هدفی مشخص در زندگی…………………………………………………………………………… 80

1-8-1-9- نیاز به احساس هویت و شناخت خود……………………………………………………………………………….. 80

1-8-1-10- نیاز به احساس رشد، کمال و خودشکوفایی…………………………………………………………………….. 81

1-8-2- جامعه آماری پژوهش و مطالعه نیازهای دورهی نوجوانی با مطالب کتاب درسی………………………………. 81

فصل دوم: تحلیل ، نقد و مطالعه داده های جامعه آماری…………………………………………. 83

2-1- اصول حاکم بر برنامهی قرآن و تعلیمات دینی دورهی متوسطه………………………. 84

2-2- معرفی کتاب دین و زندگی (1)…………………………………………………………………….. 86

2-3- نقد و برسی محتوای کتاب دین و زندگی (1)………………………………………………… 87

2-4- مطالعه شیوه های مرسوم در تحلیل آمار……………………………………………………….. 93

مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 93

2-4-1- شیوه پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………….. 93

2-4-2- جامعهی آماری………………………………………………………………………………………………………………………… 94

2-4-3- معیارهای جامعه آماری…………………………………………………………………………………………………………….. 94

2-4-4- جنسیت………………………………………………………………………………………………………………………………….. 94

2-4-4-1- رشته تحصیلی……………………………………………………………………………………………………………….. 94

2-4-4-2- سن………………………………………………………………………………………………………………………………. 95

2-4-4-3- وضعیت اقتصادی……………………………………………………………………………………………………………. 95

2-5- مطالعه سؤالات طراحی شده…………………………………………………………………………. 96

2-5-1- روایی ابزار اندازه گیری……………………………………………………………………………………………………………… 96

2-5-2- اعتبار پرسشنامه………………………………………………………………………………………………………………………. 96

2-5-3- روش آماری تجزیه و تحلیل اطلاعات…………………………………………………………………………………………. 97

2-5-4- آمار توصیفی……………………………………………………………………………………………………………………………. 98

2-5-4-1- ویژگی‌های جمعیت شناختی پاسخدهندگان…………………………………………………………………….. 98

2-5-5- توزیع فراوانی و درصد پاسخ به سؤالات پرسشنامه…………………………………………………………………….. 100

2-5-6- تناسب محتوای کتاب با نیاز دانش آموزان………………………………………………………………………………… 136

2-5-7- نیاز های اساسی دانش آموزان…………………………………………………………………………………………………. 137

2-5-8- اندیشه، اخلاق و اعمال دانش آموزان……………………………………………………………………………………….. 137

2-5-9- آمار استنباطی………………………………………………………………………………………………………………………. 138

2-5-10- فرضیات پژوهش…………………………………………………………………………………………………………………. 139

2-5-10-1- فرض اول………………………………………………………………………………………………………………….. 139

2-5-10-2- فرض دوم…………………………………………………………………………………………………………………. 140

2-5-10-3- فرض سوم………………………………………………………………………………………………………………… 141

2-5-11- تجزیه و تحلیل متغیّرهای پژوهش…………………………………………………………………………………………. 142

2-5-11-1- متغیّر تناسب محتوای کتاب با نیاز دانش آموزان…………………………………………………………… 143

2-5-11-2- متغیّر نیاز های اساسی دانش آموزان……………………………………………………………………………. 143

2-5-11-3- متغیّر اندیشه، اخلاق و اعمال دانشآموزان…………………………………………………………………….. 143

نتیجه فصل………………………………………………………………………………………………………… 144

نتایج و دستاوردهای پژوهش………………………………………………………………………………… 145

محدودیتهای پژوهش……………………………………………………………………………………………. 148

فهرست منابع…………………………………………………………………………………………………….. 149

الملخص…………………………………………………………………………………………………………….. 154

Abstract………………………………………………………………………………………………………… 155

چکیده

پژوهش پیش رو با هدف مطالعه اندازه تناسب محتوای کتاب دین و زندگی (1) با نیاز دانش آموزان شهر کرمانشاه انجام شده می باشد. در این پژوهش ضمن تعریف لغوی و اصطلاحی تربیت، دین، تربیت دینی و ذکر عوامل مؤثر بر تربیت دینی، تأثیر ایمان در تربیت دینی، تأثیر تربیت دینی بر آرامش روانی، اصول و مبانی تربیت دینی و همچنین در نظر داشتن اهداف، روش­ها، مراحل تربیت دینی و اصول حاکم بر برنامه­های دینی و قرآن دوره­ی متوسطه، به معرفی کتاب دین وزندگی (1) و نقد و مطالعه آن پرداخته شده می باشد.

نمونه­ی مورد نظر در این پژوهش شامل 472 نفر دانش آموز دختر و پسر مناطق سه­گانه دبیرستان­های شهر کرمانشاه می باشد که با روش نمونه گیری تصادفی ساده، از میان تمام دبیرستان­های شهر کرمانشاه انتخاب گردیده می باشد.

با در نظر داشتن داده­ها و تحلیل آن­ها نتایج زیر به دست آمد:

میان محتوای کتاب دین و زندگی سال اول دبیرستان و نیاز های دانش آموزان ارتباط مستقیم و بیشتر تناسب هست.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   دانلود پایان نامه ارشد: انعکاس اندیشه های ایران باستان بر جنبش های دینی ایرانی در دو قرن اول هجری

مطالب مطرح شده در کتاب دین و زندگی تا اندازه زیادی در پاسخ گویی نیازهای اساسی دانش آموزان موفق بوده می باشد.

طرح مطالب دین وزندگی تا اندازه زیادی بر ا­ندیشه ، اخلاق و اعمال دانش آموزان مؤثر بوده می باشد.

مقدّمه
بشر در عصر حاضر در چالش با بزرگترین بحران­ها می­باشد. و همواره از بحر­انی به بحران دیگر نقل مکان می­کند. و بساری از جوامع نیز بحران­های خود را به جوامع دیگر صادر می­کنند که بعضی از این بحران­ها در جهان بیرونی و واقعی می باشد و بعضی دیگر بحران­های درونی می باشد که به مراتب شدیدتر، پیچیده­تر و فاجعه آمیز­تر می باشد؛ مانند بحران هویتی، بحران معنویت، بحران ارزش­ها، بحران در انتخاب هدف، بحران در کلّیّت خویش، بحران در معرفت دینی، بحران در آیین اخلاق و آداب اسلامی و…

از همه­ی این بحران­ها مصیبت­ بارتر که بنیان درون و بیرون آدمی را از هم گسسته و او را به تباهی کشانیده، همان بحران در “تربیت دینی” در قالب حس مذهبی و نیاز خداجویی اوست. بحرانی که وحدت درونی او را به تفرقه و تشتّت کشانده و دل او را به اضطراب همیشگی مبتلا ساخته و باعث گم گشتگی بشر از آیین حنیف و فطرت الهی شده می باشد.

تنها راه فرار از این بحران­ها و بن بست­ها روی آوردن عمیق و عاشقانه به خویشتن خویش و فطرت اصلی و ازلی می باشد. یعنی روی آوردن به همان کلّیّت و وحدتی که آدمی در آن شکل گرفته می باشد. در حالی که شرایط کنونی از بشر فقط قطعاتی از پاره­های انسانی به جای مانده می باشد؛ انسانی که از جامعیّت، سیّال بودن و کلّیّت خویش خارج گشته می باشد.

در حال حاضر بشر “دین” را که وحدت بخش ابعاد پراکنده و متفرق زندگی بشر می­باشد، از دست داده می باشد و بینش الهی را که افق حیات را از ازل تا ا­بد در برابر او می­گشاید، رها ساخته و به بینش تنگ نظرانه­ی علم جزم اندیش بسنده کرده و تراکم اطلاعات بیرونی را جایگزین تحول معرفت بیرونی نموده می باشد.

امروزه فرهنگ بشریت سطحی و دانش او خطرناک شده می باشد؛ زیرا از لحاظ تکنیک و صنعت پیشرفت نموده و از نظر معنا و هدف به غایت فقیر و ضعیف گشته می باشد و هم­چنین یکپارچگی، وحدت و تعادل روانی بشر که از ایمان الهی، شوق دینی و احساس عرفانی بر­می­خاست، از میان رفته می باشد.

تفاوت عظیمی می باشد میان انسانی که دین ندارد و انسانی که دین خود را گم کرده یا آن را درک نکرده می باشد. اقوام فراوانی هستند که دین دارند اما آن را گم کرده و از آن غافل مانده­اند، بشر دین گم کرده یا غافل شده­ی از آن در واقع هویت بشری و الهی خویش را گم کرده می باشد؛ به همین د­لیل نه تنها از طبیعت و از خدا گسسته، بلکه از خود نیز گسسته می باشد. زیرا وقتی کسی خدا را نمی­شناسد، چگونه می­تواند خود را بشناسد؟ و زیرا خود را نمی­شناسد، چگونه می­تواند دیگران را بشناسد؟ و بر همین اساس می باشد که امام علی (ع) می­فرمایند: “مَعرِفَهُ النَّفسِ أنفَعُ المَعارِفِ”[1] “شناخت خود، سودمندترین شناخت­هاست”. و یا در جای دیگر امام باقر (ع) می­فرمایند: “و لا مَعرِفَهَ کَمَعرِفَتِکَ بِنَفسِکَ”[2] “هیچ شناختی همچون شناخت وجود خود نیست”.

پس وضعیت تعلیم و تربیت در جا­معه­ی معاصر نیز به این گرفتاری بیشتر دامن زده می باشد و تنها تکیه­گاهی که ممکن می باشد این وضع را تعدیل بخشد و امیدی تازه در روح نسل آینده بدمد، روی آوردن مجدد بشریت به مسائل اخلاقی، ارزشی، معنوی، دینی و بازگشت به جایگاه خلیفه اللهی بشر در کره زمین می باشد.

یکی از چیزهایی که بشر آن را گم کرده یا ازآن غافل شده این می باشد که بازسازی کرامت  مقام الهی او و شرافت وجدانش مستلزم بازگشت به اخلاقیات و ارزش­های الهی می باشد. زیرا با نگاهی به تاریخ گذشته و تاریخ تکامل بشریت مشخص می­گردد که بزرگان، اندیشمندان و برجستگان تاریخ که واجد جاودانگی در اثر گذاری­های تربیتی خود بر نسل­های بعدی شده­اند، کسانی بوده­اند که به این ارزش­ها تأسّی جسته و همه­ی این بزرگی­ها مرهون تربیت دینی آنان بوده می باشد.

امّا در جامعه­ای که ما در آن زندگی می­کنیم در فضایی از ارزش­های دینی و شعائر مذهبی قرار گرفته و تمام کوشش و کوشش دستگاه تعلیم و تربیت کشور نیز معطوف به تقدّم پرورش دینی بر دیگر امور می باشد و قرار بر این می باشد که این فرهنگ و معارف دینی از این وادی به سراسرِ جهان عرضه گردد و این جامعه، الگو و اسوه­ای حسنه برای دیگر جوامع باشد. علی رغم همه­ی کوشش­های اندیشمندان تعلیم و تربیت بعد از انقلاب اسلامی مسأله اساسی این­جاست که آیا گرایش­های دینی و باورهای درونی افراد نسبت به دین، آن گونه که اهداف مقدس مسئولان ایجاب می­کند رو به افزایش می باشد یا بر عکس ممکن می باشد روندی خلاف انتظار داشته باشد؟

مثلاً در بخش تعلیم و تربیت دانش آموزان با همه­ی تغییرات محتوایی در کتاب­های درسی و پررنگ کردن شعائر مذهبی در مدارس و تقویت آموزش­های دینی و قرآنی و ترویج  همه جانبه­ی آن در فضای درون و برون مدرسه، آیا گرایش­های دینی دانش­آموزان افزایش یافته می باشد؟ آیا دینی کردن دانش آموزان به دینی شدن آن­ها منجر شده می باشد؟

روش­هایی که برای تربیت دینی دانش آموزان به کار گرفته شده تا چه اندازه مورد پژوهش قرار گرفته می باشد؟ آیا این روش­ها باعث رغبت دانش آموزان به ارزش­های دینی می­گردد یا نتیجه­ی عکس را به دنبال دارد؟

این سؤالات و صدها سؤال دیگر، دل مشغولی همه­ی دردمندان دین­داری می باشد که خواهان حاکمیت قلبی و درونی و باطنی ارزش­های دینی در عمق وجود افراد جامعه مخصوصاً نسل آینده، همان دانش آموزان عزیز امروز می­باشد.

پاسخ پژوهشی به این سؤالات روشن کننده­ی افق آینده­ی نظام تعلیم و تربیت کشور جهت رسیدن  به روش­های بنیادین و کار آمد تربیت دینی می­باشد که در این پژوهش کوشش شده می باشد براساس فرضیاتی در قالب آیات شریفه­ی قرآن و احادیث و روایات معصومین (ع)، به اندازه دستیا­بی به سؤالات فوق در جهت رسیدن به هدف والای تربیت دینی پرداخته گردد و اندازه تأثیر­پذیری دانش آموزان از کتاب­های دین و زندگی مطالعه گردد.

تعداد صفحه : 171

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***